Multipl Miyelomda Sıvı Biyopsiler

ahmet 0
Multipl Miyelomda Sıvı Biyopsiler

[Monoklonal gammopatiler (MG), klonal plazma hücrelerinin çoğalması ile karakterize edilen bir grup hastalıktır. Fizyolojik plazma hücreleri (PC), patojenlerin nötralizasyonu için kullanılan çeşitli tipte antikorları salgılayan terminal olarak farklılaşmış B hücreleridir. PC’nin bu temel işlevi Multipl miyelom hastalarında bozulur ve anormal hücreler aşırı monoklonal immünoglobulin (M-Ig) üretir. En yaygın iki MG; Multipl miyelom (MM) ve önemi […]

[Multipl Miyelomda Sıvı BiyopsilerMonoklonal gammopatiler (MG), klonal plazma hücrelerinin çoğalması ile karakterize edilen bir grup hastalıktır. Fizyolojik plazma hücreleri (PC), patojenlerin nötralizasyonu için kullanılan çeşitli tipte antikorları salgılayan terminal olarak farklılaşmış B hücreleridir. PC’nin bu temel işlevi Multipl miyelom hastalarında bozulur ve anormal hücreler aşırı monoklonal immünoglobulin (M-Ig) üretir. En yaygın iki MG; Multipl miyelom (MM) ve önemi belirlenmemiş öncü hastalığı monoklonal gammopatidir (MGUS). Daha az sık görülen MG, Waldenström makroglobulinemisini (WM), soliter plazmasitom, hafif zincir amiloidozu ve plazma hücreli lösemiyi içerir.
MM en sık görülen ikinci hematolojik malignitedir. Kemik iliğine (BM) sızarak normal hematopoezi bozan PC’nin malign transformasyonundan kaynaklanır. Ayrıca MM hastalarının serumunda veya idrarında bulunan M-Ig üretirler. MM, CRAB özellikleri (hiperkalsemi, böbrek yetmezliği, anemi ve kemik lezyonları olarak bilinen) bir dizi klinik özellik ile karakterizedir. Multipl miyelom, tüm hematolojik durumların yaklaşık % 13’ünü ve tüm malignitelerin yaklaşık % 1’ini temsil eder. Çek Cumhuriyeti’ndeki insidans yılda 4,8/100.000 olarak bildirilirken, Avrupa’da bu yılda 6/100000 oranında biraz daha yüksektir. İlginç bir şekilde, bu durum Kuzey Amerika, Avrupa ve Avustralya‘da oldukça yaygındır, fakat Orta Doğu ve Asya’da nadir görülmektedir.
2003 yılında, Uluslararası Miyelom Çalışma Grubu (IMWG) MM için tanı kriterlerini yayınlamıştır. Bu kriterler BM’nin malign PC tarafından infiltrasyonu >% 10, CRAB özellikleri ve serum veya idrarda M-Ig varlığıdır. Bu nedenle MM, yalnızca CRAB özellikleri tam olarak geliştirildiğinde tedavi edilmiştir. O zamanlar, çoğu tedavi seçeneği oldukça toksik olduğu için tedavi ertelenmiştir. Bununla birlikte son 10 yıl, MM hastalarının yaşam kalitelerinin yanı sıra hayatta kalma oranlarını iyileştiren benzeri görülmemiş yeni tedavi seçenekleri geliştirilmiştir. Bu, 2014 yılında klinik semptomlara dayalı tanılardan hastalığın daha erken tedavisine izin veren biyobelirteçlere dayalı tanılara kadar tanı kriterlerinin revize edilmesine yol açmıştır. Yeni ilaçlar kliniklerde kullanılmaya başlandığından beri minimal rezidüel hastalığın (MRD) tespiti daha da önemli hale gelmiştir, çünkü MRD negatifliği MM’de prognostik bir faktördür. Ayrıca, tespit yönteminin hassasiyeti yeni ilaçlar derin tepkisi oluşturur çünkü bir sorun haline gelmektedir ve MRD 10 kadar hassasiyetle ölçülmesi gereklidir.
MRD tespiti için kullanılan ve en yaygın iki yöntem, multiparametrik akış sitometrisi ve ASO-PCR’dir. ASO-PCR, kemik iliği plazma hücrelerinde (BMPC) hastaya özgü V (D) J yeniden düzenlemesinin saptanmasına dayanır. Günümüzde, yeni nesil dizileme (NGS), daha hassas ve modern bir algılama yöntemi olarak daha fazla dikkat çekmektedir. Bununla birlikte, NGS’nin daha geniş bir şekilde kullanılabilmesi için standartlaştırılması ve daha erişilebilir olması gerekir. MM hücrelerinin genomu oldukça kararsızdır ve translokasyonlar, delesyonlar veya duplikasyonlar dâhil olmak üzere çeşitli sitogenetik anormallikleri barındırır. Sitogenetik bakış açısından, MM iki gruba ayrılabilir: hiperdiploid ve hiperdiploid olmayan. Hiperdiploid genomu çoğunlukla tuhaf kromozomların trizomileriyle karakterizedir ve daha iyi prognozla bağlantılıdır. Hiperdiploid olmayan genom ise 8, 13, 14, 16, 17 ve 22 kromozomlarının monozomları ve 14q32’deki immünoglobulin ağır zincir (IgH) lokusunu içeren tekrarlayan kromozomal translokasyonlar ile karakterize edilir.
MM’de en sık görülen kromozomal translokasyonlar; t (11; 14) (q13; q32) (MM hastalarının% 15-20’si) ve t (4; 14) (p16; q32) (MM hastalarının% 12-15’i) . Diğer translokasyonlar daha seyrek görülür ve hastaların yalnızca % 5’inden azında bulunur. MM hücrelerinde siklin D1 geni, immünoglobulin ağır zincir güçlendiricisinin kontrolü altında yer değiştirir. Benzer şekilde, 6p21’deki siklin D3 geni t (6; 14) (p21; q32) taşıyan MM hücrelerinde aşırı eksprese edilir. MM’nin genetik olarak heterojen bir hastalık olmasına ek olarak, aynı zamanda BM boyunca multifokal tümör birikimleri ve başka yerlerdeki fokal lezyonlarla da karakterize edilir. Bu lezyonlardaki malign PC, değişen seviyelerde prognostik değere sahip çeşitli sitogenetik anormallikler taşır.
MM’nin tanısı ve izlenmesi rutin olarak BM aspirasyonu veya BM biyopsisi kullanılarak yapılır. Bununla birlikte, aynı hasta içindeki farklı biyopsi alanlarının analizlerinden tutarsız sonuçlar tanımlanmıştır. BM’nin tanısal biyopsileri, BM’de yalnızca tek bir bölgeden elde edilir, bu da bir örnekleme önyargısı yaratır. Yalnızca sınırlı bir moleküler profil sağlar çünkü alt klonlar olarak adlandırılan tüm PC alt popülasyonları BM’de mevcut değildir. Sıvı biyopsiler, MM hastalarının daha kapsamlı analizi için olası çözümlerden birini temsil eder. MM örneklerinde analiz edilebilen çeşitli hedefler vardır ve bunlar aşağıdaki gibidir:
• Tümör hücreleri,
• Hücresiz DNA (cfDNA),
• mikroRNA (miRNA)
• Uzun kodlamayan RNA (lncRNA) molekülleri

Multipl Miyelomda Sıvı BiyopsilerDolaşan Plazma Hücreleri

Bazı durumlarda plazma hücreleri (PC), BM’den periferik kana (PB) göç edebilir ve bunlara dolaşımdaki PC (cPC) denir. Göçün nedeni net olmasa da, adezyon moleküllerinin kaybı, artan proliferasyon, artan sayıda kromozomal aberasyon ve artmış anjiyogenez nedeniyle bu cPC’lerin BM mikro ortamına bağımlılıklarını yitirdikleri açıktır. Yeni tanı konmuş Multipl miyelom hastalarında cPC varlığı, hastaların daha kısa sağ kalımı ile ilişkilendirilmiştir ve bağımsız bir negatif prognostik faktördür. PC’nin yumuşak dokulara infiltrasyonu ve hastalar için kötü prognoz ile karakterize olan ekstramedüller nüksün ilk özelliği olması da mümkündür. PB’de cPC sayısının % 20’nin üzerine çıkması durumunda ikincil plazma hücreli lösemiye ilerleyebilmektedir.
cPC, yeni tanı konmuş MM hastalarının küçük bir fraksiyonunda (% 15) geleneksel morfoloji ile tespit edilebilir. Bununla birlikte, akış sitometrisi gibi daha hassas teknikler kullanıldığında bu frekans % 50-70’e kadar yükselir. İlginç bir şekilde, MGUS hastalarında cPC’nin varlığı semptomatik MM’ye malign dönüşüm riskinde artışla ve ayrıca semptomatik yeni tanı konmuş ve relaps veya refrakter MM arasında daha düşük bir sağkalımla ilişkilendirilmiştir. Paiva ve arkadaşları tarafından yapılan bir çalışmada cPC, multiparametrik akış sitometrisi, FISH ve hücre döngüsü analizi ile analiz edilmiştir. Bu analizde cPC, BM’den eşleştirilmiş PC örnekleriyle karşılaştırılmıştır. Elde ettikleri sonuçlar cPC’nin MM’deki malign PC’nin benzersiz bir alt popülasyonu olduğunu göstermiştir. cPC, integrinlerin (CD11a / CD11c / CD29 / CD49d / CD49e) ve yapışma moleküllerinin (CD33 / CD56 / CD117 / CD138) azalmış ekspresyonu ile karakterize edilir. cPC ayrıca BMPC’den daha yüksek klonojenik potansiyeli ile çoğunlukla hareketsizdir.
Mishima vd. cPC kullanan MM hastalarının genomik karakterizasyonunu araştırmıştır. Bu araştırmada cPC’nin mutasyonel profilinin BM’den gelen PC mutasyonel profiliyle uyumlu olup olmadığını merak etmiştir. Bu çalışma, her iki popülasyonun da benzer mutasyonlara sahip olduğunu göstermiştir. İlginç bir şekilde, BM’den PC’de bulunan klonal mutasyonların % 100’ü cPC’de de tespit edilmiştir. Dahası, cPC’nin klonal mutasyonlarının % 99’u BMPC’de de bulunmuştur. Tüm genom dizileme, bu iki grup MM hücresi arasında herhangi bir önemli fark bulamıştır. Bu da cPC’nin biyolojik davranışındaki değişikliğin ncRNA moleküllerinin ekspresyonundaki değişikliklere bağlı olabileceğini düşündürmüştür.

Hücresiz DNA

Hücresiz DNA, bir hücre ile ilişkili olmayan kısa DNA fragmanlarıdır, PB’de idrar, tükürük, anne sütü ve diğerleri gibi diğer vücut sıvılarında bulunur. CfDNA terimi, hem sağlıklı hem de tümör kaynaklı dolaşımdaki DNA’yı içeren genel bir terimdir. Dolaşımdaki tümör DNA’sı (ctDNA) fragmanları, toplam cfDNA’nın yalnızca bir kısmını temsil ettiğinden, analiz sırasında fragmanların kökenini ayırt etmek gerekir. Sağlıklı bireylerin PB’deki fizyolojik cfDNA seviyeleri genellikle düşüktür (10-100 ng / ml) ancak bu, çeşitli patolojik olaylarda değişir. İnflamasyon, travma, sepsis, inme veya kalp krizi olan hastalarda yüksek cfDNA seviyeleri tanımlanır, ancak en yüksek cfDNA düzeyleri 1000 ng / ml’ye ulaşan kanser hastalarında bulunur. Bu bulgular, cfDNA seviyeleri ile tümör yükü arasında bir korelasyon olduğunu düşündürmektedir. Bununla birlikte, cfDNA seviyelerinin kansere özgü olmadığı bilinir. CfDNA’nın kararlılığı değişkendir, 15 dakika ile 2,5 saat arasında değişir ve bu nedenle cfDNA miktarı tanısal bir belirteç olarak kullanılamamaktadır.
Hücreler cfDNA’yı eksozomlar kullanarak aktif olarak veya apoptoz ve nekroz yoluyla pasif olarak serbest bırakabilirler. Ancak 2016 yılında Bronkhorst ve arkadaşları apoptoz ve nekrozun cfDNA’nın kaynağı olmadığını ve aktif sekresyonun öncelikle cfDNA salınımı için kullanıldığını öne sürmüşlerdir. Bu öneri, cfDNA’nın hücreden hücreye iletişimde daha aktif bir rol oynadığını öne sürdüğü için daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir. CfDNA doğrudan hücrelerden salındığı için, dolaşımdaki fragmanlar orijinal hücre ile aynı genetik bilgiyi içerir. Kanser hücreleri söz konusu olduğunda bu, mutasyonlar, mikro uydu veya DNA metilasyonundaki değişiklikler kansere özgü genetik ve epigenetik anormalliklerin saptanmasına izin verir.
MM araştırması alanında, şimdiye kadar sadece az sayıda cfDNA çalışması yayınlanmıştır. Yapılan ilk pilot çalışma Sata ve arkadaşları tarafından 2015 yılında yapılmıştır. Bu çalışmada periferal kan mononükleer hücrelerinden (PBMC), BM mononükleer hücrelerinden (BMMC), BM’de CD20 + CD38p B hücresi popülasyonundan ve serum cfDNA’dan ASO-PCR verileri karşılaştırılmıştır. Çalışma oldukça küçük olmasına ve sadece 20 hasta (kayıtlı 30 hastanın) ölçülebilir olmasına rağmen, daha fazla çalışma ve doğrulamaya ihtiyaç olduğunu gösteren ilginç sonuçlar sağlamıştır. BMMC ve PBMC arasında güçlü bir korelasyon bulunmuş, bu da PB’de klonojenik PC’nin dolaşımını düşündürmüştür. PBMC ayrıca, bu hücrelerden ASO-PCR verileri tedaviden sonra her zaman azaldığı için tedavi ile negatif korelasyon göstermiştir. Bu sonuçlar, MM hastalarında MRD’nin izlenmesinde BMMC yerine PBMC kullanma olasılığını ortaya koymaktadır. Ek olarak, cfDNA’da bulunan DNA sekansları, tanıda 18/20 ve 16/20 vakada takip numunesinde BM hücrelerinde bulunanlarla aynı çıkmıştır. Bunun yanında cfDNA seviyeleri, terapi süresince çoğunlukla sabit kalmıştır.
Bu sonuçlara dayanarak yazarlar, cfDNA’da tümör V (D) J yeniden düzenlenmesinin saptanmasının, hastalarda MM klonlarının varlığını ve kalıcılığını yansıtabileceğini varsaymışlardır. Bununla birlikte, tam remisyona (CR) ulaşan yetersiz hasta sayısı nedeniyle, MRD izleme için cfDNA analizinin potansiyeli belirsiz kalmıştır. 2017 yılında bu konuyla ilgili üç önemli çalışma yayınlanmıştır. Kis ve arkadaşları, cfDNA analizini hastalığın moleküler profillemesine ilişkin BM analiziyle karşılaştırmak için bir çalışma başlatmışlardır. Bu çalışma, KRAS, NRAS, BRAF, EGFR ve PIK3CA’nın tüm protein kodlama eksonlarının sekansları için 53 MM hastasından 64 cfDNA örneğini taramışlardır. Bu yöntem, cfDNA’nın tümörle ilişkili fragmanının önemli ölçüde düşük alel frekanslarında (% 0.25) saptanmasına izin vermiştir. 48 cfDNA örneğinde, eşleşen BM verileri elde edilmiştir.
Yapılan analiz, BM’de de bulunan, cfDNA’da 49/51 (% 96) somatik mutasyon saptanmış, önemli olarak, BM örneklerinde saptanmayan dört ek mutasyon cfDNA’da bulunmuştur. BM örneklerinde ddPCR ile doğrulama sırasında tespit edilen ancak cfDNA’da tespit edilmeyen cfDNA örneklerinin sekanslanmasında gözden kaçan iki mutasyon vardır. Bu sonuçlar, cfDNA analizinin sadece karmaşık moleküler profilleme için değil, aynı zamanda BM aspiratlarında saptanmayan alt klonların saptanması için de potansiyelini vurgulamaktadır. İkinci önemli çalışma Oberle ve arkadaşları, daha büyük bir hasta grubundan yoksun olmasına rağmen ve dolaşımdaki MM hücrelerinde ve cfDNA’da klonotipik V (D) J yeniden düzenlemesinin saptanmasına odaklanmışlardır.
Bortezomib, lenalidomid ve panobinostata dayalı çeşitli tedavi rejimlerine sahip 27 MM hastasından oluşan bir kohort incelenmiştir. NGS, hastaya özgü V (D) J yeniden düzenlemelerinin belirlenmesi ve izlenmesi için kullanılmıştır. Yeniden düzenlemelerin tanımlanması 27 hastadan sadece 23’ünde başarılı olmuş, bu hastalara tedavinin başlangıcından önce ve sonra kan örneklerinin daha fazla taranması yapılmıştır. Taban çizgisi taraması, dolaşımdaki MM hücrelerinde vakaların % 71’inde ve cfDNA’daki vakaların % 100’ünde hastaya özgü V (D) J yeniden düzenlemesini tespit etmişlerdir. Ancak bu değerler takip örneklerinde sırasıyla % 40 ve % 34’e düşmüştür. Sonuçlar ayrıca hastaların remisyon durumuyla da korelasyon içindir. Yanıt vermeyenlerin veya ilerleyenlerin % 91’i ve tedaviye yanıt verenlerin % 41’inin dolaşımdaki hücrelerde veya cfDNA’da kalıcı MM kanıtları elde edilmiştir. İlginç bir şekilde, dolaşımdaki MM hücrelerinde ve cfDNA’da pozitiflik birbiriyle ilişkili (P = 0.042), ancak vakaların % 30’unda aynı fikirde değildir.
Multipl Miyelomda Sıvı BiyopsilerBu, dolaşımdaki MM hücrelerinin tek MM cfDNA kaynağı olmadığını ve cfDNA’nın tümör yükünü daha kapsamlı bir şekilde yansıtabileceğini göstermektedir. Tüm bu sonuçlar, PB numunelerinden V (D) J analizinin tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi için ve hatta muhtemelen MRD tahmini için kullanılabileceğini göstermektedir, ancak vakaların % 30’unda aynı fikirde değildi. Son çalışma Mithraprabhu ve arkadaşları tarafından yayınlanmışı ve bu çalışmanın konusu MM’nin mutasyonel karakterizasyonudur. BM PC ve cfDNA edilen plazma eşleştirilmiş DNA örnekleri oncogenes- dört aktive mutasyonların varlığı için analiz edilmiştir. Toplamda, 48 MM hastası (33’ü nükseden / refrakter ve 15 yeni teşhis) ve 21 sağlıklı donör (HD) çalışmaya kaydolmuştur.
Genel olarak, MM hastalarında 128 farklı mutasyon tespit edilirken (cfDNA = 31, BM = 59 ve her ikisi = 38) HD’de hiçbiri bulunamamıştır. İlginç bir şekilde, bulunan tüm mutasyonların neredeyse dörtte biri yalnızca cfDNA örneklerinde tespit edilmiştir. Bu bulgular, MM’nin uzamsal heterojenliğini kanıtlamış ve cfDNA moleküllerinin, bir hastanın vücudundaki birçok tümör bölgesinden türetildiğini göstermiştir. Bu aynı zamanda, yeni tanı konmuş hastaların (1 mutasyon) aksine, nükseden veya tedaviye dirençli hastalarda bulunan cfDNA’ya özgü mutasyonların çoğu (30 mutasyon) tarafından da desteklenmiştir. Çünkü bunlar çoklu fokal lezyonlara daha yatkındır. Ayrıca, cfDNA sekansları, tedavileri boyunca yedi hastada ddPCR ile değerlendirilmiştir ve hastalığın ilerlemesini yansıtan fraksiyonel bolluktaki değişiklikler keşfedilmiştir. Bu kavram kanıtı çalışması, yalnızca cfDNA’da mutasyonların varlığını doğrulamış, MM’nin genetik bileşiminin karmaşık olduğunu ve hastalığın ilerlemesi sırasında geliştiğini kanıtlamıştır. Ek olarak, cfDNA analizinin, daha karmaşık sonuçlar elde etmeyi mümkün kılmak için hastalık izlemesi için standart BM biyopsisine ek olarak kullanılabileceği öne sürülmüştür. Şimdiye kadar, MM’de pek çok cfDNA çalışması yapılmasa da veriler heyecan vericidir ve MRD izlemede cfDNA’nın gelecekteki rolünü kuvvetle önermektedir.

Kaynakça:
ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7198642
https://www.researchgate.net/publication

Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu

Tags:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

bostancı escort ataköy escort ankara escort bayan avcılar escort esenyurt escort istanbul escort beylikdüzü escort izmir escort